Wyznania – motywy literackie

„Wyznania” to dzieło autorstwa świętego Augustyna, w którym rozliczył się on ze swoim życiem. Augustyn ukazał swoje dzieje i w ten sposób opisał także drogę własnego nawrócenia, które dokonało się na pewnym etapie jego życia. Pokazał też innym, że jest ono możliwe nawet w przypadku osób, które wcześniej oddawały się namiętnościom i grzechom.

Spis treści

Motyw Boga

Podstawowym elementem dzieła świętego Augustyna jest oczywiście motyw Boga. Bez Boga nie powstałoby bowiem to dzieło, a Augustyn nie zmieniłby swojego życia. To bowiem Bóg natchnął go i sprowadził na ścieżkę wiary, zatem Augustyn stał się człowiekiem wierzącym, kierującym się innymi standardami moralnymi. Bóg miał wpływ na całe życie Augustyna, a ten wiele miejsca w swoich wyznaniach poświęcił refleksjom dotyczącym tego, jaka jest natura Boga, jaki jest Jego wpływ na świat i w jaki sposób Stwórca ukształtował otaczającą Augustyna rzeczywistość.

Motyw wiary

W dziele bardzo ważny jest motyw wiary. Nie od razu pojawiła się ona w życiu Augustyna, który najpierw zajmował się raczej rozkoszami cielesnymi niż aspektem duchowym swojego istnienia. Potem jednak Augustyn nawrócił się, a wiara stała się fundamentem jego życia, wyznaczyła jego kierunek i sprawiła, że mężczyzna przyjął określone wartości moralne. Wiara prowadziła go zatem przez życie i pomagała podejmować decyzje.

Motyw grzechu

W „Wyznaniach” niezwykle często pojawia się motyw grzechu. Augustyn wyznaje swoje przewinienia, którym oddawał się od czasów dzieciństwa, kiedy jeszcze nie był człowiekiem wierzącym. Najczęściej jego grzechy wiązały się z przyjemnościami cielesnymi, dotyczyły więc na przykład romansów, ale wspomina też kradzieże.

Motyw nawrócenia

W tekście niezwykle istotny pozostaje motyw nawrócenia. Dokonało się ono w życiu Augustyna stosunkowo późno, wcześniej nie chciał on bowiem poznać Boga. Jednak nawrócenie zmieniło w jego przypadku wszystko i sprawiło, że z człowieka rozwiązłego, skupionego na przyjemnościach ciała, stał się świętym.

Motyw nauki

W dziele powraca motyw nauki. Augustyn oddawał się jej na różnych etapach swojego życia. Wcześniej studiował między innymi retorykę, potem zaś zajął się teologią.

Motyw filozofii

W dziele pojawia się motyw filozofii, gdyż Augustyn w praktyce przedstawia swój system filozoficzny odbiorcy. Opiera się on w dużej mierze na religii i systemie moralnym, który właśnie z niej przejął Augustyn.

Motyw spowiedzi

Ze względu na charakter wyznań pojawia się w nich motyw spowiedzi. Cały tekst stanowi bowiem coś w rodzaju rachunku sumienia, którego Augustyn dokonuje wobec swojego życia. Spowiada się on czytelnikowi ze wszystkich swoich grzechów.

Motyw autobiografii

W dziele jest też obecny motyw autobiografii, ponieważ Augustyn nie tylko przedstawia czytelnikowi swój system filozoficzny, ale też opisuje dzieje własnego życia.

Przeczytaj także: Wyznania – problematyka

Aktualizacja: 2026-05-28 16:55:29.

Staramy się by nasze opracowania były wolne od błędów, te jednak się zdarzają. Jeśli widzisz błąd w tekście, zgłoś go nam wraz z linkiem lub wyślij maila: [email protected]. Bardzo dziękujemy.