Karolina Lanckorońska jest znana jako autorka swoich wspomnień z okresu II wojny światowej zatytułowanych „Wspomnienia wojenne 22 IX 1939–5 IV 1945”. W dziele tym opisała swoje doświadczenia zarówno spod okupacji sowieckiej, jak i hitlerowskiej, łącznie z pobytem w obozie koncentracyjnym w Ravensbrück. W dziele autorka poruszyła skomplikowaną problematykę związaną właśnie z II wojną światową.
Spis treści
Podstawą wspomnień Lanckorońskiej jest oczywiście problematyka II wojny światowej. Wspomnienia Lanckorońskiej obejmują niemal cały okres jej trwania – od września 1939 roku do kwietnia 1945 roku. Lanckorońska opisuje zarówno okupację sowiecką, jak i hitlerowską, przybliża także okrucieństwa dokonane przez oba te totalitaryzmy. W jej zapiskach można znaleźć ślady wielu historycznych wydarzeń, przykładowo wybuchu wojny między Niemcami a Rosją, bitwy o Monte Cassino czy powstania warszawskiego. Lanckorońska opisuje wojnę z perspektywy osoby uprzywilejowanej dzięki pochodzeniu i znajomościom, dlatego w obozie koncentracyjnym żyje w lepszych warunkach niż przeciętne więźniarki. Jej wspomnienia to świadectwo historyczne tamtych czasów.
Ze względu na działalność, jaką prowadziła Lanckorońska, pojawia się w dziele problematyka działania w konspiracji. Lanckorońska chciała przysłużyć się ojczyźnie i działać w konspiracji, prowadząc akcje przeciwko Niemcom oraz Sowietom. Utrudniały jej to jednak nazwisko oraz pochodzenie, zatem otrzymywała mało zadań, co ją frustrowało. Jawnie działała za to na rzecz dokarmiania więźniów oraz ich lepszego traktowania, pracowała także dla Polskiego Czerwonego Krzyża.
W pewnym momencie Lanckorońska trafiła do Ravensbrück, zatem w jej dziele pojawia się problematyka osadzenia w obozie koncentracyjnym. Lanckorońska opisuje panujące tam warunki i problemy, a także takie okrucieństwa Niemców jak wielogodzinne apele, tortury czy eksperymenty medyczne na więźniarkach. Lanckorońska miała lepsze warunki życia, ale była odizolowana, zatem z własnej woli zabiegała o możliwość powrotu na blok między zwykłe więźniarki, by tam między innymi wykładać im historię. Po wojnie walczyła o ich uwolnienie.
W dziele pojawia się problematyka śledztwa dotyczącego Hansa Krügera, który chwalił się przed Lanckorońską odpowiedzialnością za egzekucję lwowskich profesorów. Następnie kobieta trafiła na Waltera Kutschmanna, który dowodził plutonem wykonującym tę egzekucję. Był on wrogiem Krügera, dlatego wykorzystał zeznania Lanckorońskiej do wszczęcia procesu przeciwko niemu.
W dziele pojawia się problematyka pracy na uniwersytecie. Na początku Lanckorońska wciąż może ją wykonywać, daje jej to przywileje mieszkaniowe i jest ważne po wprowadzeniu obowiązku pracy. Wraz z utratą posady na uniwersytecie Lanckorońska opuszcza Lwów, gdyż grozi jej niebezpieczeństwo. Nie wraca nawet do mieszkania, gdyż tam już czeka na nią milicja.
Aktualizacja: 2026-05-17 12:02:09.
Staramy się by nasze opracowania były wolne od błędów, te jednak się zdarzają. Jeśli widzisz błąd w tekście, zgłoś go nam wraz z linkiem lub wyślij maila: [email protected]. Bardzo dziękujemy.