Jan Parandowski jest znany ze swojej twórczości opierającej się na greckiej mitologii, czego przykładem jest dzieło „Przygody Odyseusza”. Opowiada ono o przygodach króla Itaki, który wracał do ojczyzny po zakończeniu wojny trojańskiej przez dziesięć lat. Równocześnie w swoim tekście autor poruszył skomplikowaną problematykę, aktualną zarówno w czasach antycznych, jak i współczesnych.
Spis treści
Podstawowym elementem historii Odyseusza jest oczywiście problematyka jego podróży oraz tułaczki. Trwała ona przez dziesięć lat. Odyseusz rozpoczął ją, kiedy wojna trojańska się zakończyła i mógł wrócić do domu jako jeden z jej bohaterów i zwycięzców. Jednak napotkał cyklopa Polifema, którego oślepił. Cyklop był synem Posejdona, a ten okrutnie zemścił się za tę krzywdę i skazał Odysa na tułaczkę po morzu. Tak oto kolejne lata król Itaki spędził na żegludze, zmagając się nieustannie z rozmaitymi trudnościami i ciągle próbując wrócić do domu.
Zostaje tu także wykorzystany topos homo viator, czyli tułacza, podróżnego. Odyseusz z króla staje się wędrowcem, którego celem jest powrót do rodziny, co z kolei zaczyna definiować jego życie. W tym celu Odyseusz pokonuje liczne przeszkody zesłane przez bogów i błądzi, ale ostatecznie udaje mu się osiągnąć swój cel. Z czasem wędrówka Odyseusza stała się metaforą ludzkiego życia – jednocześnie pełnego dążeń, a z drugiej strony wypełnionego licznymi problemami i trudnościami, jakie należy przezwyciężyć.
Z podróżą Odysa wiąże się też problematyka domu i ojczyzny, do których przez cały czas próbował wrócić. Swoje królestwo Odyseusz opuścił z powodu wojny trojańskiej, w której został zwycięzcą i bohaterem. Jego syn był wówczas małym dzieckiem. Po zakończeniu konfliktu chciał wrócić do domu, ale klątwa i liczne trudności powstrzymywały go przed tym przez dziesięć lat. Dom i ojczyzna stały się zatem jego nadrzędnym celem, do którego dążył przez dekadę. W tym czasie zaszło tam wiele zmian, ale ostatecznie Odys wrócił do Itaki.
W dziele opartym na mitologicznej historii istotny jest także element wpływu bogów na życie ludzkie. To Posejdon rzuca klątwę na Odyseusza po tym, jak ten oślepia jego syna, cyklopa, Helios z kolei mści się za zabicie jego świętych wołów. Jednak bogowie także pomagają, czego przykładem są Hermes oraz Atena. Dzięki temu Odyseusz po licznych przygodach ostatecznie wraca do swojej ojczyzny.
Historia Odyseusza to również historia jego wad, zatem pojawia się tu problematyka pychy oraz dumy. To właśnie one sprawiły, że wyjawił Polifemowi swoje imię – chciał bowiem, by cyklop wiedział, kto go oszukał. Dzięki temu Posejdon mógł rzucić na Odysa klątwę i sprawić, by ten nie mógł wrócić do domu. Pycha doprowadziła zatem Odyseusza do swoistego upadku.
Aktualizacja: 2026-01-23 15:14:15.
Staramy się by nasze opracowania były wolne od błędów, te jednak się zdarzają. Jeśli widzisz błąd w tekście, zgłoś go nam wraz z linkiem lub wyślij maila: [email protected]. Bardzo dziękujemy.