Złodziejka książek – problematyka

Autorka problematyki: Marta Grandke.
Autor Inny

Markus Zusak to autor powieści zatytułowanej „Złodziejka książek”. Opowiada ona o losach pewnej małej dziewczynki, Liesel, której życie na zawsze zmienia wybuch II wojny światowej, w trakcie której traci ona wielu swoich bliskich i musi przedwcześnie dojrzeć. W opowiadaniu historii Liesel Zusak porusza też ważną, emocjonalną i pogłębioną problematykę, która ma uniwersalny wydźwięk.

Spis treści

II wojna światowa i nazizm

Podstawą powieści Zusaka jest przede wszystkim problematyka II wojny światowej i nazizmu, który był jedną z przyczyn jej wybuchu. Liesel urodziła się bowiem i dorastała w Trzeciej Rzeszy, zatem działania NSDAP bezpośrednio wpływały na jej życie. Jej ojciec zapewne był komunistą, dlatego matka zostawiła córkę pod opieką zastępczej rodziny. Brat Liesel zmarł i dziewczynka została sama. Obserwowała takie wydarzenia jak urodziny Hitlera i palenie książek, co budziło jej wewnętrzny sprzeciw. Hubermannowie w piwnicy ukrywają także Żyda, Maxa Vandenburga, co grozi im wszystkim śmiercią. Autor dość szczegółowo i wiarygodnie opisuje, jak wyglądał nazizm w Trzeciej Rzeszy i z czym wiązał się dla ludzi. Kiedy Hans stanął w obronie maltretowanego Żyda, był pewien, że przyjdzie po niego gestapo i spotka go coś strasznego. Wojna wiązała się też z nalotami bombowymi, a w jednym z nich zginęły wszystkie osoby bliskie Liesel. Autor przedstawia zatem konflikt zbrojny jako coś okrutnego i nieludzkiego, co niszczy ludzkie istnienia tak, jakby nic nie znaczyły.

Tożsamość i dorastanie

Główna bohaterka dzieła ma początkowo dziewięć lat, a następnie staje się nastolatką, zatem w powieści pojawia się problematyka dorastania i poszukiwania tożsamości. Dzieciństwo Liesel z powodu wojny i trudnej sytuacji kończy się bardzo szybko i dziewczynka musi dorosnąć, by poradzić sobie w wielu tragicznych sytuacjach. Równocześnie szuka ona tego, co stanowi jej tożsamość. Straciła rodzinę, żyje pod opieką zastępczych opiekunów, a jej ojczyzna zmieniła się w królestwo śmierci i nienawiści. Na tle tego wszystkiego Liesel szuka rzeczy, które ją pasjonują i określają. Staje się w związku z tym złodziejką książek, a to właśnie czytanie pomaga jej przetrwać w trudnych czasach. Liesel radzi sobie z kolejnymi tragediami i udaje jej się dożyć sędziwego wieku. Umiera na przedmieściach Sydney, daleko od Europy.

Cierpienie i śmierć

Ze względu na to, że akcja rozgrywa się podczas II wojny światowej, autor poruszył także problematykę cierpienia i śmierci. Samą Śmierć uczynił narratorem swojego tekstu i opowiada ona o tym, jak przychodzi po dusze zmarłych. Liesel już od wczesnego dzieciństwa musi godzić się ze stratą bliskich, na przykład młodszego brata. Jeden nalot na miasteczko, w którym mieszka, odbiera jej wszystkich bliskich i znajomych. Liesel trzykrotnie ociera się o śmierć, ale umiera dopiero w podeszłym wieku. Śmierć i cierpienie to nieodłączne elementy świata przedstawionego.

Przyjaźń i wsparcie

Trudna opowieść o złodziejce książek zawiera jednak także element problematyki przyjaźni i wsparcia. Liesel blisko związuje się nie tylko ze swoimi nowymi opiekunami, ale też z Rudym, chłopcem w podobnym wieku, a także z ukrywającym się w piwnicy Maxem. Te relacje pomagają bohaterom powieści przetrwać w trudnych czasach wojny, kiedy każdy martwi się o przeżycie kolejnego dnia, a także o to, co zje i w co się ubierze. Powieść pokazuje, że właśnie dzięki temu, między innymi, przeżył Max.


Przeczytaj także: Złodziejka książek – motywy literackie

Aktualizacja: 2026-01-08 16:53:04.

Staramy się by nasze opracowania były wolne od błędów, te jednak się zdarzają. Jeśli widzisz błąd w tekście, zgłoś go nam wraz z linkiem lub wyślij maila: [email protected]. Bardzo dziękujemy.