Sąd Ozyrysa - problematyka

Autorem opracowania jest: Adrianna Strużyńska

Humoreska powstała w czasie zaborów. Sienkiewicz stworzył więc karykaturalny wizerunek rzeczywistości, w której żyli Polacy. Żeby jednak zmylić carską cenzurę, umiejscowił akcję w starożytnym Egipcie oraz dodał dopisek o tłumaczeniu z papirusu. Trudno jednak nie zauważyć, że celem utworu było ośmieszenie rosyjskiej władzy. Szczególnie wymowny jest fragment o działalności Psunabudesa jako gubernatora. Zmuszał Fenicjan i Greków do zostania Egipcjanami oraz prześladował wszystkie przejawy ich własnej kultury. Podobna sytuacja miała miejsce w Polsce. Polacy byli zmuszani do mówienia po rosyjsku i porzucenia wiary katolickiej. Inspiracją do stworzenia postaci Psunabudesa prawdopodobnie był polityk Konstantin Pobiedonoscew. Słynął ze swoich konserwatywnych poglądów i należał do przeciwników demokracji. Uważał, że imperium powinno zostać zjednoczone, a rosyjska kultura miała wyprzeć pozostałe. Pobiedonoscew miał bardzo duży wpływ na politykę caratu i niekorzystne dla Polaków decyzje. Stracił władzę dopiero po rewolucji w 1905 roku.

Tematyka humoreski jest jednak uniwersalna. Płynące z niej pouczenie można odnieść również do współczesnej sytuacji politycznej. Bardzo trudno jest znaleźć uczciwego polityka, który rzeczywiście dba o dobro obywateli. Większość rządzących kieruje się wyłącznie własną wygodą i chęcią zysku. Wielokrotnie podejmują nierozsądne decyzje. Politykom wydaje się, że są znacznie mądrzejsi od zwyczajnych obywateli, ale często okazuje się to nieprawdą. To lud ponosi konsekwencje błędnych decyzji rządzących. Podobnie stało się w przypadku Egiptu, opisanego w humoresce Sienkiewicza. Psunabudes był przekonany, że prowadzi kraj do potęgi. Jego ograniczony światopogląd, głupota, niegodziwość i brak tolerancji doprowadziły jednak do upadku. Psunabudes okłamywał lud i faraona, żeby jego kłamstwa i niekompetencja nie wyszły na jaw. W krzywym zwierciadle został przedstawiony również faraon. Potężny władca nie nalegał na przeprowadzanie reform, ponieważ minister straszył go buntem poddanych.

Humoreska jest dowcipna i utrzymana w lekkim tonie. Porusza jednak poważną problematykę, która pozostaje aktualna również po odzyskaniu niepodległości przez Polskę. Rządzący wciąż często prześladują niektóre grupy społeczne, podejmują błędne decyzje oraz dopuszczają się oszustw i korupcji.


Czytaj dalej: Legenda żeglarska interpretacja

Komentarze