„Emigranci” to dramat, którego autorem jest Sławomir Mrożek. W dziele tym przedstawia on temat tytułowej emigracji na podstawie historii dwóch mężczyzn, którzy mieszkają poza krajem w jednym pokoju. Ponadto sztuka sięga do tematyki różnic klasowych i powojennego ustroju, jaki panował w Polsce, a także związanej z nim paranoi i beznadziei. W dziele pojawia się jedynie dwóch bezimiennych bohaterów opisanych jako XX i AA.
Spis treści
XX to człowiek, który wyemigrował z Polski. Opuścił ojczyznę, by lepiej zarabiać. Tam zaczął odkładać pieniądze. Planuje wydać je na duży dom z ogrodem, w którym zamieszka, gdy już wróci do swojego kraju rodzinnego. Zabierze wtedy żonę i dzieci od teściów.
XX nie ma wykształcenia i nie zna też języka kraju, w którym żyje, nie próbuje się go nawet nauczyć. Pracuje za to po szesnaście godzin dziennie przy maszynie. Od trudnych warunków zaczynają mu się trząść ręce, a w uszach słyszy piszczenie. XX jest wykorzystywanym pracownikiem i zarabia za mało. Zatrudnia się przy wykopach, a po pracy mieszka w brudnym i obskurnym pokoju wraz ze współlokatorem, AA. XX stara się jak najmniej wydawać, zatem kupuje najtańsze konserwy i dopiero po czasie orientuje się, że to karma dla psów. Nie pali i nie pije, odkłada każdy grosz, jaki uda mu się zarobić. Banknoty chowa wewnątrz maskotki psa Pluto. AA od czterech miesięcy płaci czynsz za XX, niekiedy częstuje go herbatą, cukrem czy jedzeniem.
XX nie jest myślicielem, oddaje się w pełni pracy. Na emigracji przebywa od trzech lat. AA twierdzi, że XX nigdy nie wróci do kraju, gdyż za bardzo kocha zgromadzone pieniądze, dlatego wciąż marzy o coraz większym domu, by usprawiedliwić dalsze oszczędności. XX, doprowadzony do histerii, drze banknoty. Jest przedstawicielem klasy robotniczej.
AA to drugi lokator pokoju, który jest opisywany jako myśliciel i filozof, przedstawiciel intelektualistów. Ma wykształcenie, zna także języki obce. Przed emigracją mieszkał w Warszawie, gdzie udawało mu się dobrze zarabiać. Nie założył jednak rodziny i nie kontaktuje się z nim nikt z ojczyzny. AA wydaje się bardzo sfrustrowany, jest zapewne w średnim wieku. Wobec XX obnosi się z wyższością, gdyż należy on do klasy niższej.
AA nie mówi o sobie zbyt wiele, snuje tylko hipotezy na temat tego, co mogło skłonić go do opuszczenia kraju. Wspomina, że mogło być to pragnienie wolności, a także powody polityczne. AA mówi o pisaniu książki, ale po emigracji opuścił go zapał twórczy i jako wolny człowiek nie potrafi pisać już więcej o wolności. XX został jego współlokatorem, gdyż wydawał się AA perfekcyjnym niewolnikiem i doskonałym obiektem badań. Próbował też wyzwolić swojego współlokatora ze schematów myślenia, jakie mu narzucono. Marzenie AA to wolny i szczęśliwy kraj. Ostatecznie uświadamia sobie, że jako twórca poniósł klęskę, co prowadzi go do rozpaczy.
Aktualizacja: 2026-02-11 18:04:45.
Staramy się by nasze opracowania były wolne od błędów, te jednak się zdarzają. Jeśli widzisz błąd w tekście, zgłoś go nam wraz z linkiem lub wyślij maila: [email protected]. Bardzo dziękujemy.