„Stary człowiek i morze” to jedno z najbardziej rozpoznawalnych dzieł amerykańskiego pisarza, Ernesta Hemingwaya. Po raz pierwszy opublikowane zostało ono w roku 1952, a zainspirował je pobyt autora na Kubie. Opowiada ono historię tytułowego starego rybaka, który od ponad osiemdziesięciu dni nie jest w stanie nic złowić.
Spis treści
Santiago to główny bohater opowiadania, człowiek stary i doświadczony przez los. Dawniej był marynarzem, później zaś zajął się połowem ryb. Santiago w ciągu swojego życia zgromadził wiele doświadczenia, które sprawia, że jest on doskonały w swym fachu, a morze nie ma przed nim żadnych tajemnic. Jego wiedza widoczna jest w tym, co Santiago robi – działa on starannie oraz precyzyjnie, doskonale wiedząc, jaki cel zamierza osiągnąć.
W obliczu prześladującego go pecha Santiago nie poddaje się, tylko postanawia walczyć. Jest bowiem człowiekiem ambitnym, dumnym oraz pełnym determinacji. Choć czuje on już pewną słabość związaną ze swoją starością, to nie pozwala jej zawładnąć sobą. Wciąż wierzy w swoje siły i umiejętności, dlatego też po raz kolejny wyrusza na morze, by łowić. Santiago wciąż ma bowiem w sobie wiele energii – potrafi na przykład ekscytować się baseballem amerykańskim niczym dziecko.
Santiago nie poddaje się starości, jest wciąż żywotny, zmotywowany i pragnący być doceniany za swoje osiągnięcia. To właśnie to pcha go po raz kolejny na morze – ambicja nie pozwala mu odpuścić, a jego osiągnięcia w trakcie połowów mają bezpośredni wpływ na jego samoocenę. Można więc rzec, że jest to człowiek dumny, ambitny, wciąż mimo wieku stawiający sobie kolejne cele do realizacji. Santiago zachowuje też wciąż dobrą kondycję, na co ma wpływ jego ciągła praca fizyczna. Dzięki temu wciąż ma on siłę w swoim ciele, jednak każdy skurcz ręki czy ból traktuje on jak zdradę starzejącej się fizycznej powłoki. Jest bowiem przyzwyczajony do pełnej sprawności.
Manolin to drugi z bohaterów opowiadania Hemingwaya. Jest to młody, kilkunastoletni chłopiec z pobliskiej wioski. Od piątego roku życia towarzyszy on Santiago w jego pracy, obserwuje go i uczy się od niego. Jest także jedyną osobą, która nie obawia się towarzystwa starego rybaka po tym, jak zaczęła prześladować go zła passa. Wciąż towarzyszy mężczyźnie w jego zajęciach. Santiago i Manolina łączy przyjaźń, uczucie niemal takie jak między ojcem a synem, Santiago jednak nie ma zamiaru zastępować chłopcu rodziców.
Manolin jest bystry i pracowity, chętnie pomaga staremu rybakowi przy jego obowiązkach. Jest także troskliwy jak na swój wiek i stara się dbać o rybaka, na przykład przynosząc mu pożywienie. Odwdzięcza się w ten sposób Santiago za lekcje, przekazaną wiedzę oraz zainteresowanie, jakie stary rybak okazuje chłopcu. Manolin jest więc osobą wrażliwą i empatyczną, która nie porzuciła swojego przyjaciela i mistrza w ciężkim okresie, jakim było dla niego ponad osiemdziesiąt dni bez żadnej złowionej ryby.
Chociaż nie pojawia się w opowiadaniu, odgrywa w nim znaczącą rolę. Baseballista Joe DiMaggio jest dla Santiago symbolem siły, wytrwałości i niezłomności. Rybak podziwia go jako wielkiego sportowca, który mimo bólu i trudności potrafi osiągać sukcesy. Myśl o Di Maggio dodaje Santiago otuchy podczas walki z marlinem na otwartym morzu.
Chociaż nie pojawia się bezpośrednio w opowiadaniu, przewija się w rozmowie Santiago z Manolinem. Właściciel kawiarni na nabrzeżu przekazuje Santiago kolację i piwo. Martin jest człowiekiem często okazującym życzliwość rybakowi, za którą ten próbuje się odwdzięczyć.
Podobnie jak Martin, Perico przewija się wyłącznie w rozmowie między Santiago a Manolinem. Jest właścicielem Bodegi i przekazuje rybakowi gazety z wynikami meczów baseballowych.
Aktualizacja: 2026-03-19 18:45:22.
Staramy się by nasze opracowania były wolne od błędów, te jednak się zdarzają. Jeśli widzisz błąd w tekście, zgłoś go nam wraz z linkiem lub wyślij maila: [email protected]. Bardzo dziękujemy.