„Kartoteka” to dramat autorstwa Tadeusza Różewicza, napisany w latach 1958–1959, opublikowany po raz pierwszy w 1960 roku na łamach miesięcznika „Dialog”, a wydany książkowo w 1961 roku. Utwór należy do nurtu tzw. antydramatu i stanowi przykład dramaturgii otwartej, pozbawionej tradycyjnej fabuły oraz linearnej akcji. Konstrukcja dzieła opiera się na luźno powiązanych, fragmentarycznych scenach, które tworzą swoisty „strumień świadomości” głównego bohatera. Tytułowa „kartoteka” oznacza zbiór rozproszonych epizodów z życia jednostki, a zarazem całego pokolenia – tzw. Kolumbów, naznaczonych doświadczeniem II wojny światowej. Utwór łączy elementy realizmu i surrealizmu, wykorzystując także groteskę, parodię i absurd.
Główną postacią dramatu jest bezimienny Bohater – były partyzant i zarazem typ Everymana, reprezentujący przeciętnego człowieka powojennej rzeczywistości. Jego tożsamość jest niejednoznaczna: zmienia imiona, wiek i role społeczne, co podkreśla rozpad spójnej osobowości oraz kryzys wartości. Bohater doświadcza poczucia pustki, bezsilności i niemożności porozumienia się z innymi, a jego życie ukazane jest jako zbiór przypadkowych, nieuporządkowanych zdarzeń. Wojna zniszczyła dawne systemy moralne, pozostawiając jedynie ich pozbawione znaczenia formuły. Na tym tle wyróżnia się postać Wujka, symbolizującego przedwojenny porządek i autentyczność. „Kartoteka” stanowi jedno z najważniejszych dzieł polskiej dramaturgii XX wieku, będąc diagnozą kondycji człowieka w świecie po katastrofie wojennej i kryzysem tożsamości.