Postawa Czerwiakowa w Śmierci urzędnika

Anton Czechow jest autorem opowiadania zatytułowanego „Śmierć urzędnika”. Dzieło to przedstawia losy tytułowego urzędnika, który podczas wizyty w teatrze przypadkowo kicha na wyższego rangą generała. Wydarzenie to przeraża go tak bardzo, że zaczyna obsesyjnie go przepraszać za swoje zachowanie i dopiero wtedy doprowadza mężczyznę do irytacji. Urzędnik jest do tego stopnia zestresowany sytuacją, że z powodu kichnięcia umiera.

Konstruując postać Czerwiakowa, Czechow sięgnął do obrazu konkretnej postawy. Czerwiakow jest w tym ujęciu typowym urzędnikiem niższego szczebla, żyjącym we współczesnej Czechowowi Rosji. Jest całkowicie oddany systemowi i hierarchii społecznej, ponieważ to wszystko, co ma w życiu. Jego reputacja i stanowisko to wszystko, co udało mu się osiągnąć. Chociaż to niewiele, Czerwiakow i tak jest do tego bezgranicznie przywiązany i zrobi wszystko, by utrzymać swój status. Kichnięcie na generała z kolei tej pozycji zagraża, zatem urzędnik wpada w spiralę przeprosin, które mają go wyciągnąć z wyimaginowanych przez niego kłopotów.

To jedna strona natury Czerwiakowa. Druga zaś polega na braku własnego zdania, uległości i bezgranicznym poddaniu się systemowi biurokracji. Czerwiakow bezmyślnie spełnia wszelkie oczekiwania, jakie stawiają mu społeczeństwo rosyjskie i rządzące nim reguły. Kichnięcie w jego przekonaniu narusza te zasady, zatem Czerwiakow w przerażeniu próbuje przywrócić rzeczywistość do stanu, jaki uważa za bezpieczny. Robi to jednak w bezmyślny sposób, pogrążając się coraz bardziej, aż wreszcie umiera ze strachu przed konsekwencjami.

Postawa Czerwiakowa jest zatem bardzo uległa i konformistyczna, zostaje także potępiona przez autora. Czerwiakow po prostu umiera, jego uległość kosztuje go życie, płaci za nią najwyższą cenę. Nie jest on w stanie myśleć trzeźwo i samodzielnie, przez co znalazł się w sytuacji, z której nie było już właściwego wyjścia. Czerwiakow swoją tchórzliwą postawą przyczynił się zatem do własnej, przedwczesnej śmierci z powodu lęku.

Przeczytaj także: Jakie cechy charakteru potępia Czechow w Śmierci urzędnika?

Aktualizacja: 2026-06-09 23:41:56.

Staramy się by nasze opracowania były wolne od błędów, te jednak się zdarzają. Jeśli widzisz błąd w tekście, zgłoś go nam wraz z linkiem lub wyślij maila: [email protected]. Bardzo dziękujemy.