„Tędy i owędy” to zbiór gawęd, których autorem jest niekwestionowany mistrz tego gatunku, czyli Melchior Wańkowicz. Przedstawił on w nich wiele swoich wspomnień i doświadczeń z całego swojego życia, zatem dzieło składa się z wielu różnorodnych opowieści, w których Wańkowicz ukazuje najciekawsze jego zdaniem przeżycia. Wpływa to zdecydowanie na czas i miejsce akcji utworu, gdyż są one niezwykle bogate i urozmaicone ze względu na charakter gawędy.
Spis treści
W przypadku gawęd pod tytułem „Tędy i owędy” miejsce akcji zmienia się właściwie przez niemal cały czas trwania powieści. Autor opisuje bowiem wydarzenia z wielu lat swojego życia, kiedy to wielokrotnie zmieniał miejsce pobytu. Pochodził z Kresów, a do Warszawy przyjechał w dzieciństwie, by uczyć się w gimnazjum. Na studia z kolei wyjechał do Krakowa. W międzyczasie Polska przestała być częścią zaboru rosyjskiego, a stała się niezależnym państwem. Wańkowicz opisuje internat, w którym mieszkał, lokale, jakie odwiedzał, szkoły, w których się uczył, a w dorosłości redakcje, w których pracował. Z powodu wojny dużo podróżował, po jej zakończeniu także, bywał zatem na Bliskim Wschodzie, w Rumunii, w Meksyku czy na Kubie. W pewnym momencie wyemigrował z Polski i z rodziną wyjechał do Stanów Zjednoczonych, gdzie jego młodsza córka prowadziła farmę, i tam zamieszkał z rodziną. Wańkowicz wspomina też domy, jakie wraz z rodziną zamieszkiwał przed wojną i po wojnie.
Czas akcji także jest bardzo różnorodny, gdyż rozciąga się na wiele dekad życia Wańkowicza. Akcja dzieła rozpoczyna się wraz z egzaminami wstępnymi autora do drugiej klasy gimnazjum, natomiast kończy się, gdy Wańkowicz jest mężczyzną dojrzałym, który ma już kilkuletnie wnuczki. Kiedy Wańkowicz idzie do gimnazjum, Polski nie ma jeszcze na mapach, znajduje się pod zaborami, natomiast gdy emigruje do USA, to opuszcza PRL – wyjazd ma bowiem miejsce w roku 1949. W międzyczasie przeżywa dwie wojny światowe, co również nakreśla czytelnikom ramy historyczne jego tekstu.
Aktualizacja: 2026-04-07 15:48:06.
Staramy się by nasze opracowania były wolne od błędów, te jednak się zdarzają. Jeśli widzisz błąd w tekście, zgłoś go nam wraz z linkiem lub wyślij maila: [email protected]. Bardzo dziękujemy.