„Pięć lat kacetu” to autobiograficzna powieść autorstwa Stanisława Grzesiuka, jedna z najważniejszych i najbardziej znanych polskich relacji z pobytu w niemieckich obozach koncentracyjnych. Utwór ukazał się po raz pierwszy w 1958 roku i był wielokrotnie wznawiany, zdobywając szerokie grono czytelników. Grzesiuk, warszawiak z Czerniakowa, opisał w nim swoje doświadczenia z lat II wojny światowej, kiedy jako młody człowiek został osadzony kolejno w obozach Dachau, Mauthausen oraz Gusen. Tytułowe słowo „kacet” pochodzi od potocznej, spolszczonej wymowy skrótu niemieckiego KZ – Konzentrationslager, czyli obóz koncentracyjny.
Autor przyjął założenie przedstawienia codzienności „zwykłego” więźnia, bez patosu i heroizacji, skupiając się na realiach obozowego życia, mechanizmach przetrwania oraz relacjach międzyludzkich. Szczególne znaczenie mają w książce humor, solidarność więźniarska i zaradność, które – obok unikania wyniszczającej pracy i zdobywania dodatkowego pożywienia – pozwoliły autorowi przetrwać. Charakterystyczny styl narracji, oparty na żywej gwarze warszawskiej, nadaje relacji autentyczność i wyrazistość. „Pięć lat kacetu” zapoczątkowało cykl wspomnień Grzesiuka, kontynuowany w książkach „Boso, ale w ostrogach” oraz „Na marginesie życia”, i do dziś pozostaje jednym z najważniejszych świadectw polskiej literatury obozowej.