„Czarnoksiężnik z Archipelagu” to powieść fantasy autorstwa amerykańskiej pisarki Ursuli K. Le Guin, wydana po raz pierwszy w 1968 roku. Książka otwiera słynny cykl „Ziemiomorze” i jest uznawana za jedno z najważniejszych dzieł literatury fantasy XX wieku. Akcja utworu rozgrywa się w fikcyjnym świecie Archipelagu, zwanym Ziemiomorzem, zamieszkanym przez ludzi i smoki oraz opartym na zasadzie równowagi między naturą, magią i światem ludzi. Powieść przedstawia historię młodego maga Geda, zwanego Krogulcem, który od dzieciństwa wykazuje niezwykły talent magiczny i trafia do szkoły czarodziejów na wyspie Roke.
Fabuła koncentruje się na dojrzewaniu Geda oraz konsekwencjach jego pychy i żądzy potęgi. Podczas pojedynku magicznego chłopak nieostrożnie uwalnia tajemniczy Cień, który zaczyna go prześladować. W kolejnych latach Ged wyrusza w podróż przez wyspy Archipelagu, mierzy się ze smokami, poznaje prawdziwą naturę magii oraz odkrywa znaczenie równowagi świata. Istotnym elementem powieści jest motyw prawdziwych imion, ponieważ w świecie Ziemiomorza znajomość prawdziwego imienia daje władzę nad człowiekiem lub rzeczą. Książka łączy cechy klasycznej epopei fantasy z powieścią o dojrzewaniu i poszukiwaniu własnej tożsamości.
„Czarnoksiężnik z Archipelagu” zdobył bardzo wysokie uznanie krytyków i czytelników oraz wywarł ogromny wpływ na rozwój współczesnej fantastyki. Powieść była wielokrotnie nagradzana, między innymi otrzymała Boston Globe–Horn Book Award w 1969 roku. Krytycy podkreślali oryginalność świata przedstawionego, filozoficzne inspiracje taoizmem oraz odejście od typowych schematów fantasy, między innymi poprzez uczynienie głównego bohatera ciemnoskórym. Książka doczekała się licznych tłumaczeń i kolejnych części cyklu, takich jak „Grobowce Atuanu”, „Najdalszy brzeg” czy „Tehanu”, a jej wpływ widoczny jest w wielu późniejszych utworach fantasy, w tym w motywie szkoły magii obecnym w serii o Harrym Potterze.