„Pożegnanie jesieni” to powieść Stanisława Ignacego Witkiewicza (Witkacego) napisana w 1925 roku, a wydana dwa lata później w Warszawie. Utwór przedstawia losy Atanazego Bazakbala, młodego arystokraty i intelektualisty przepełnionego dekadenckim znużeniem życiem. Bohater, rozdarty między duchowością a zmysłowością, przeżywa serię doświadczeń – erotycznych, narkotycznych i filozoficznych – które prowadzą go ku moralnemu i psychicznemu upadkowi. Jego związki z Zosią Osłabędzką i Helą Bertz kończą się tragedią: samobójstwem żony i własną śmiercią Atanazego, rozstrzelanego przez rewolucyjne władze. Tło powieści stanowi świat po rewolucji, pogrążony w chaosie ideologicznym i moralnym.
Utwór stanowi studium dekadencji i katastrofizmu epoki, ukazując rozpad wartości, dehumanizację i kres indywidualizmu w obliczu nadchodzącej totalitarnej rewolucji. Witkacy, łącząc elementy groteski, filozofii i fantastyki, tworzy wizję przyszłości, w której rewolucja – w imię równości – zamienia się w dyktaturę, a jednostka traci tożsamość. Powieść jest też metafizycznym traktatem o niemożności osiągnięcia sensu w świecie pozbawionym Absolutu. „Pożegnanie jesieni” uznaje się za jedno z najważniejszych dzieł polskiego modernizmu międzywojennego i zarazem za prorocze ostrzeżenie przed zagrożeniem totalitaryzmu.