Matura ustna z języka polskiego bywa najbardziej stresującym egzaminem dla maturzystów, ma ona jednak jasno określony przebieg i kryteria oceniania, dzięki czemu można się do niej skutecznie przygotować. Znajomość kolejnych etapów egzaminu pozwala lepiej zaplanować wypowiedź i uniknąć stresu podczas prezentacji. Warto także wiedzieć, na co zwraca uwagę komisja, aby świadomie budować swoją odpowiedź i zwiększyć szanse na wysoki wynik.
Spis treści
Etapy egzaminu ustnego z języka polskiego
- Losowanie zadań: Po wejściu do sali zdający losuje zestaw egzaminacyjny składający się z dwóch części:
- Zadanie 1: pytanie jawne dotyczące lektury obowiązkowej (jedno z puli 76 pytań jawnych opublikowanych przez CKE)
- Zadanie 2: polecenie odnoszące się do literatury, języka lub innych dziedzin sztuki, powiązane z tekstem kultury (np. fragmentem utworu, obrazem, plakatem lub filmem)
- Czas na przygotowanie (ok. 15 minut): Po wylosowaniu zestawu zdający może sporządzić notatki i plan wypowiedzi. To moment na uporządkowanie myśli, wybranie argumentów i przykładów, a nie na zapisywanie całej odpowiedzi.
- Wypowiedź monologowa (ok. 10 minut): Zdający przedstawia swoją odpowiedź, zaczynając od pytania jawnego, a następnie przechodząc do drugiego zadania. Wypowiedź powinna być logiczna, spójna i oparta na argumentach, z wyraźnym odniesieniem do tekstu kultury.
- Rozmowa z komisją (ok. 5 minut): Po prezentacji komisja zadaje pytania uzupełniające. To okazja do doprecyzowania wypowiedzi, rozwinięcia wątków i wykazania się głębszym rozumieniem tematu.
Kryteria oceniania matury ustnej z języka polskiego
Zasady oceniania są określone przez Centralną Komisję Egzaminacyjną i obejmują kilka elementów wypowiedzi. Maksymalnie można zdobyć 30 punktów, a do zaliczenia wymagane jest co najmniej 9 punktów (30%).
Komisja egzaminacyjna bierze pod uwagę:
- Zgodność z tematem i problematykę (50% punktów): oceniana jest trafność odpowiedzi, interpretacja tekstu kultury oraz umiejętność argumentowania.
- Organizację wypowiedzi (20% punktów): sprawdzana jest spójność, logiczny układ oraz sposób budowania wypowiedzi.
- Język i styl (20% punktów): oceniana jest poprawność językowa, zasób słownictwa i przejrzystość wypowiedzi.
- Kulturę wypowiedzi (10% punktów): brana jest pod uwagę płynność mówienia, wyrazistość oraz umiejętność prowadzenia rozmowy z komisją.
Znaczenie zatem ma nie tylko treść, lecz także sposób jej przekazania. Opanowanie, spokojny sposób mówienia oraz utrzymywanie kontaktu z egzaminatorami wpływają na odbiór całej wypowiedzi.
Czy matura ustna z polskiego jest trudna?
Wielu uczniów zastanawia się nad poziomem trudności egzaminu. W praktyce zależy on głównie od stopnia przygotowania. Dysponując odpowiednią wiedzą i wypracowanymi umiejętnościami, można podejść do niego bez większych trudności. Egzamin ustny z języka polskiego w 2025 został zdany przez 99% zdających (w liceach 99,3 proc., w technikach – 98,7 proc).
Czytaj dalej: Pytania jawne na maturze ustnej z języka polskiego w 2023 (Aktualizacja 01.03.2023)