Heinrich Heine - Był sobie raz stary król (Es war ein alter König)

[Andrzej P. Zajączkowski]

Był sobie raz stary król,

Z ciężkim sercem, z siwą głową;

Biedny był ten stary król,

Bo wziął młodą królową.

 

Był sobie raz piękny paź,

Myśli płoche, włosy płowe;

Nosił tam jedwabny tren

Swojej młodej królowej.

 

Czy znasz tę starą pieśń?

Tu brzmi słodko, tam się żali!

Śmierć spotkała oboje,

Za mocno się kochali.

 

I Heinrich:

Es war ein alter König,

Sein Herz war schwer, sein Haupt war grau;

Der arme alte König,

Er nahm eine junge Frau.

 

Es war ein schöner Page,

Blond war sein Haupt, leicht war sein Sinn;

Er trug die seidne Schleppe

Der jungen Königin.

 

Kennst du das alte Liedchen?

Es klingt so süß, es klingt so trüb!

Sie mußten beyde sterben,

Sie hatten sich viel zu lieb.

[Annna2]

@Andrzej P. Zajączkowski  lubię Heine'go, i tą balladę

tylko nie wiem czy tam on się żali,

wiem że zrobiłeś to dla rymu- żali- kochali

 

Es klingt so süß, es klingt so trüb!-

(brzmi tak słodko, brzmi tak smutno!)

 

to trochę zmienia sens-

 

 

 

 

 

 

 

 

Edytowane Piątek o 05:16 przez Annna2 (wyświetl historię edycji)

[Poet Ka]

@Andrzej P. Zajączkowski

 

I mój przekład, mniej udany oczywiście, ale chciałam spróbować. Bo wiersz bardzo mi się podoba.

 

Es war ein alter König

 

Był niegdyś stary król 

Ten serca ciężar i gołębia głowa.

Ach, żal było patrzeć nań

Kiedy pojął młodą królową.

 

Był niegdyś śliczny paź,

Włos jego jasny, lekkie myśli.

On tren z jedwabiu niósł 

Swej młodej, pięknej Pani.

 

Znajoma Ci ta stara pieśń?

Raz słodka, a raz smutna?

Ot, śmierć spotkała ich.

Miłowali się bowiem za mocno. 

[Andrzej P. Zajączkowski]

@Annna2 Dziękuję za tę uwagę - to był najtrudniejszy moment przekładu. Chciałbym bronić mojego wyboru przywołując znaczenie żalić się - wypowiadać pretensje, skargi; narzekać, skarżyć się, użalać się. W moim rozumieniu pieśń się skarży, żali, opowiadając o smutnych losach Tristana i Izoldy. Sądzę, że w ten sposób es klingt so trüb jest oddane we właściwym sensie.  

[Annna2]

@Andrzej P. Zajączkowski  ok przyjmuję tą odpowiedź , choć Heine w „Es war ein alter König",

nie odnosi się do Tristana i Izoldy.

Jednocześnie, wielu widzi w nim podobieństwo.

Heine porusza motyw trójkąta miłosnego- odwieczny, ponadczasowy.

[Poet Ka]

@Andrzej P. Zajączkowski

A to dalsze od oryginału, ale trochę bardziej melodyjne, niż moje poprzednie.

 

Był sobie król, był sobie paź.

 

Był niegdyś stary król 

Serce ze spiżu, głowa w srebrze.

Żal było patrzeć nań

Kiedy przybyło młode dziewczę.

 

Był niegdyś śliczny paź,

Włos jego jasny, lekkie serce.

Tren z adamaszku niósł 

Młodej królowej, swej niewieście. 

 

Czy znajoma Ci ta stara pieśń?

Raz słodka, raz tkliwa?

Ot, śmierć spotkała ich.

Miłość bowiem za mocna bywa. 

Edytowane Piątek o 15:13 przez Poet Ka (wyświetl historię edycji)

[Berenika97]

@Andrzej P. Zajączkowski

 

Bardzo podoba mi się! 

Twoje tłumaczenie dzięki aliteracji (płoche/płowe) jest bardzo melodyjne - idealnie rysuje postać młodego pazia.

To przykład tego, jak przełożyć poezję, zachowując nie tylko treść, ale przede wszystkim ducha, melodię i ładunek emocjonalny oryginału. 

[Poet Ka]

@Berenika97

Tak, z dużym wdziękiem napisane, śpiewnie, na melodię ludową. Bardzo naturalnie.

Po polsku nic nie zgrzyta.

 

Pomiędzy powagą i rzewnością,

@Andrzej P. Zajączkowski - wybrałeś rzewność. Stawia Cię to po stronie zakochanych :)

 

 

@Annna2

to napisz "po swojemu":)

byłabym ciekawa...

[Annna2]

@Poet Ka  tłumaczę oczywiście tak- ale tylko swoje wiersze pisane gwarą warmińską,

przekładam na literacki, bo mam do tego prawo, jestem ich autorką, więc oddaję wiernie swoje myśli,

to co "autor ma na myśli" czyli translację.

Nie tłumaczę innych autorów- bo nie mam na to zgody autora lub jego spadkobierców

( tu wchodzą też prawa autorskie)

[Poet Ka]

@Annna2 rozumiem...

[obywatel]

fajne te tłumaczenia, @Andrzej P. Zajączkowski
zamieniłbym nosił tam na - zanosił

[Poet Ka]

@obywatel - ale on nosił ten tren tam, dokąd ona zmierzała,

 

 tren się za nią ciągnął, a on go unosił, żeby królowa się nie przewróciła,

 

pełnił funkcję urzędową, nie był pokojówką,

 

 tren był na niej i wtedy go "nosił tam", dokąd ona szła

 

nie ciągnął go i nie zanosił nigdzie

Zaloguj się, aby zobaczyć zawartość.

 

[Andrzej P. Zajączkowski]

@obywatel@Poet Ka Jak u Marianne Stokes - obraz zatytułowany - jakże odpowiednio  - Królowa i paź:

Zaloguj się, aby zobaczyć zawartość.

[Poet Ka]

@Andrzej P. Zajączkowski

 

to wprawdzie peleryna

Zaloguj się, aby zobaczyć zawartość.

ale i tren mógł być:

 

zabezpieczany

(czyli pilnował, żeby nikt nie nadepnął)

 

jego dalsza część mogła być unoszona (czyli że część ciągnęła się po ziemi)

 

albo, jeśli pod trenem suknia była zabudowana, unosił calkowicie

(najmniej prawdopodobne)

[obywatel]

Zaloguj się, aby zobaczyć zawartość.

nie dość bo powtarza autor tam, musi być korelacja pomiędzy czytelnikiem i autorem, czytelnik odczytuje tam jako komnatę, nosił ten - bardziej odpowiadałoby obrazkowi lub unosił /niekoniecznie się/

[Poet Ka]

@obywatel tam, czyli na królewskim dworze...

 

 pełnił tam funkcję

 

myślę że "nosił tren" nie kieruje na tematy ...

Edytowane Piątek o 18:10 przez Poet Ka (wyświetl historię edycji)

[obywatel]

@Poet Kaw oryginale nie ma żadnego pazia, dworzanina etc. "on niósł" mogło dotyczyć króla...

Es war ein schöner Page,

Blond war sein Haupt, leicht war sein Sinn;

Er trug die seidne Schleppe

Der jungen Königin.


odczytuję
to była piękna strona - wizytówka pary królewskiej
miał głowę jasną i umysł lekki 
on niósł jedwabny tren - to kluczowe zdanie może oznaczać iż tak kochał swoją królewnę że jej służył podtrzymując i mając ją przy swoim boku.
Młoda królowa 

aż się prosi o "on stary ona młoda"

nie wiem dlaczego ale przypomniała mi się opowieść o królu Arturze


 

Edytowane Piątek o 18:36 przez obywatel (wyświetl historię edycji)

[Poet Ka]

@obywatel - jak nie? schöner Page!

 

"Es war ein alter König"

 

Czyli nie strona, tylko paź. Przez analogię do "Był sobie stary król".

 

Wizytówka nie była piękna. 

 

Edytowane Piątek o 20:20 przez Poet Ka (wyświetl historię edycji)

[Andrzej P. Zajączkowski]

@Annna2 @Poet Ka Co do praw autorskich - sto lat po śmierci autora/autorki, dzieła przechodzą do domeny publicznej i prawa autorskie wygasają. Wtedy już można przekładać legalnie. 

[Poet Ka]

@Andrzej P. Zajączkowski

 

zgadza się:)

 

rozumiem, że ktoś woli tłumaczyć swoje teksty, jak pisała Anna, bo wie, że się nie pomyli co do znaczenia :)